ERGAN:FINDIK ÜRETİMİNİ ARTIRMALIYIZ

Dünya fındık üretim ve ticaretinin büyük kısmını elinde bulunduran ülkemizde, üretim alanlarının artışına paralel üretim miktarı yükselmiyor.

Alınan bilgiye göre, Türkiye fındık alanları 1970’de 326 bin hektar civarında idi. Tamamına yakını da ana bölge olarak da tarif edilen Ordu’nun Ünye ilçesi ve doğusunda üretime açıktı. 1980’li yıllardan itibaren Samsun ile başlayıp Batı’da Düzce ve Sakarya ve son olarak da Zonguldak ile artmaya başlayan dikim alanları 385 bin hektara yükseldikten sonra, 1990’da 435 bin, 2000’de 544 bin, 2010’da 670 bin, 2020’de ise 740 bin hektara yükseldi. Daha sonra resmi kayıtlı olarak 2024’de bahçe büyüklüğünün 748 bin hektara vardığı tespit edildi.

Ekonomik olarak Karadeniz Bölgesi’ndeki 13 ilde üretimi yapılan fındık ülkemizde 33 şehirde de yetiştirilebiliyor.

 

                       TÜRKİYE FINDIK ÜRETİM ALANLARI

 

 

ÜRETİM ALANI (Da)

 

 

İL

2022

2023

2024

ORDU

2.271.210

2.272.158

2.272.160

GİRESUN

1.177.290

1.177.290

1.177.290

SAMSUN

1.203.620

1.230.610

1.249.680

TRABZON

    652.220

    651.799

   652.380

ARTVİN

       82.202

       82.292

     80.560

TOKAT

       29.000

       29.000

     29.000

RİZE

       17.270

       17.350

     17.350

SİNOP

       17.420

        19.279

     17.420

GÜMÜŞHANE

          8.220

          8.220

        8.220

SAKARYA

      758.670

      774.890

    774.890

DÜZCE

               632.030

       634.350

    634.350

ZONGULDAK

       264.530

       260.940

    260.940

KOCAELİ

          82.790

          95.850

      95.840

KASTAMONU

           77.660

           77.740

      77.740

BARTIN

            76.000

            81.690

       81.690

DİĞER

 

             57.280

        57.280

TOPLAM

       7.350.132

        7.476.738

    7.486.790

Üretim alanlarındaki hızlı yükselişe rağmen, bahçelerden elde edilen fındık miktarı aynı ölçüde artış göstermiyor.

Son 20 yılın ortalama rakamları ile Türkiye’nin yıllık fındık üretimi 600-700 bin ton kabuklu civarında gerçekleşiyor.

Trabzon Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkanı Eyyüp Ergan, 20-25 yıl öncesine kadar Dünya üretiminin yüzde 80’e yakın kısmını Türkiye’nin gerçekleştirdiğini hatırlatarak, üretim alanlarının artışına karşı, elde edilen fındık miktarının aynı oranda artmamasının verim ve kalite düşüklüğünden kaynaklandığını belirtti.

 

Ergan; “Dünyada da fındık diken ülke sayısı artıyor. Bu da üretimdeki payımızı resmi rakamlara göre yüzde 70 civarına kadar düşürmüştür. Oysa üretim alanları ile birlikte verimi de, kaliteyi de arttırmamız gerekirdi. Bu da çok zor değildi” dedi.

Eyyüp Ergan, Trabzon Ticaret Borsası olarak, “Çok çalışıp, çok üretip, çok satıp, çok kazanalım” sloganı ile fındıkta verim ve kaliteyi arttırma çalışmalarını 2003’den beri sürdürdüklerini, 2013’de bunu yaşlı bahçelerin sökülüp, farklı sistemlerle yeniden dikilmesi şekliyle hayata geçirerek örnek teşkil etmeye başladıklarını vurgulayarak şunları söyledi:

“Gerçek kazanım üretmekten geçer. Kaliteli bir şekilde modern tarım uygulamalarını da makineli sistem ile hayata geçirip, maliyetleri de düşürdüğümüz zaman fındık sektöründe hangi ülke üretim yaparsa yapsın Türkiye ile rekabet edemez. Çünkü en kaliteli fındığı biz üretiyoruz. Bu kaliteyi verim ile birlikte arttırdığımızda bugün 750 bin hektara yaklaşan alanda, ortalama olarak 700 bin ton civarında olan üretimimiz 1 milyon tonun üzerine çıksa, dahası 1 milyon 500 bin tona ulaşmış olsa, bunu da ihraç ederiz. Ederken de rakip ülkelerin fındıktan aldıkları pazar payının azalmasını, dolayısıyla bizim de tekrar piyasada yüzde 80’leri ele geçirmemizi sağlar. Ancak bunun temel şartı gerçek üretici olup, bahçelere sadece toplamadan toplamaya değil, yıl boyu girmemiz ve emek vermemizdir.”

 

        ANA ÜRETİM BÖLGESİNDEKİ İLLERDE VERİMLİLİK

                             (DEKARDA KİLOGRAM)

YIL

ORDU

GİRESUN

TRABZON

ARTVİN

RİZE

2004

25

11

29

29

10

2005

75

77

95

23

30

2006

72

76

99

18

30

2007

79

47

70

56

56

2008

    100

       133

116

70

70

2009

60

67

67

    103

61

2010

71

64

73

96

55

2011

44

58

52

83

61

2012

64

83

91

83

46

2013

79

69

68

163

38

2014

37

27

48

    108

31

2015

88

90

60

73

36

2016

41

32

44

58

35

2017

94

80

64

47

55

2018

79

40

52

66

73

2019

96

72

82

59

  123

2020

87

71

62

46

76

2021

74

71

68

63

  145

2022

    106

78

81

63

75

2023

88

61

45

55

74